Erosie

Tanderosie: wat is het, waardoor ontstaat het en wat kun je eraan doen?

Tijdens een tandarts controle kijk ik niet alleen naar gaatjes, maar ook naar slijtage van het glazuur. Eén van de meest voorkomende – en vaak onderschatte – problemen is erosie.

Wat is erosie?

Erosie is het chemisch oplossen van tandglazuur door zuren, zonder dat bacteriën hierbij betrokken zijn.
In tegenstelling tot cariës (gaatjes), waarbij bacteriën suikers omzetten in zuur, komt het zuur bij erosie rechtstreeks van buitenaf of van binnenuit het lichaam.

Glazuur dat eenmaal opgelost is, groeit niet meer terug. Daarom is vroege herkenning zo belangrijk.

 

Wat zijn de oorzaken?

We onderscheiden twee hoofdvormen:

1. Extrinsieke erosie (van buitenaf)

Hier komt het zuur via voeding of drank in contact met het gebit.

Denk aan:

• Frisdranken (ook suikervrij!)

• Energiedranken

• Sportdranken

• Fruitsappen

• Citrusvruchten

• Appelazijnshots

• Regelmatig gebruik van zuurhoudende supplementen

Belangrijk: ook “gezonde” gewoontes kunnen erosie veroorzaken. Een citroen in je water elke dag klinkt gezond, maar kan op lange termijn schade geven.

2. Intrinsieke erosie (van binnenuit)

Hier komt het zuur uit de maag.

Mogelijke oorzaken:

• Reflux

• Maagzuurproblemen

• Veelvuldig braken (bijvoorbeeld bij eetstoornissen)

• Zwangerschapsmisselijkheid

Het maagzuur is extreem zuur en kan het glazuur snel aantasten.

 

Wat zijn de gevolgen?

Erosie verloopt vaak geleidelijk en pijnloos in het begin.

Mogelijke signalen:

• Gladde, glanzende tanden

• Dunner wordend glazuur

• Gele verkleuring (het onderliggende dentine wordt zichtbaar)

• Transparante snijranden

• Gevoeligheid bij koud of warm

• Veranderingen in beet of vorm van de tanden

In vergevorderde stadia kan er:

• Ernstige gevoeligheid ontstaan

• Snelle slijtage optreden

• Breuk van tandstructuur optreden

• Esthetische problemen ontstaan

Hoe kun je erosie voorkomen?

Preventie is cruciaal.

• Drink niet te veel frisdranken of zure dranken.

• Als je zure dranken drinkt, drink ze dan in één keer en niet verspreid over de hele dag.

• Heb je reflux of een eetstoornis? Raadpleeg dan zo snel mogelijk je huisarts of specialist. Het is belangrijk om de oorzaak aan te pakken.

Wat als je al erosie hebt?

Dat hangt af van de ernst.

In een vroeg stadium:

• Intensieve preventie

  • Poets met een zachte tandenborstel of een elektrische tandenborstel.

  • Gebruik een tandpasta met fluoride (geen whitening tandpasta en geen charcoal).

  • Ben je bruxist? Bespreek met je tandarts de mogelijkheid van een opbeetplaat (knarsplaat).

  • Verwijder piercings in tong of lippen. De kans op afbreken van tanden is groter. (In ieder geval raad ik orale piercings niet aan.)

  • Heb je parafuncties zoals nagelbijten of op een pen kauwen? Stop hiermee om verdere schade te voorkomen.

• Fluoride- of remineralisatietherapie

• Monitoring met foto’s, scans en slijtage-index bij je tandarts

Bij matige schade:

• Opbouw met composiet

• Bescherming van kwetsbare zones

Bij ernstige erosie:

• Onlays of kronen (bij voorkeur zo minimaal invasief mogelijk)

• Herstel van beetverhoging indien nodig

• Multidisciplinaire aanpak (bijvoorbeeld met huisarts of MDL-arts bij reflux)

Mijn uitgangspunt is altijd: zo veel mogelijk eigen tand behouden en eerst de oorzaak aanpakken voordat we herstellen.

Twijfel je of je tekenen van erosie hebt?

Tijdens een tandheelkundige controle kijk ik niet alleen naar gaatjes, maar ook naar slijtagepatronen en zuuraanvallen.
Vroeg ingrijpen betekent minder invasieve behandelingen later.

Zorg goed voor je glazuur — het is dunner dan je denkt, maar sterker dan je denkt… als je het beschermt.