Bleken

Tanden bleken: alles wat je moet weten vóór je begint

Wit en stralend, maar ook veilig en verantwoord.

Een helderwitte glimlach is voor veel mensen een schoonheidsideaal. Niet gek dus dat bleekbehandelingen enorm populair zijn geworden. Reclames beloven vaak verbluffende resultaten in korte tijd, maar wat wordt er precies gedaan tijdens zo’n behandeling? En belangrijker nog: is het wel veilig?

Op deze pagina leg ik je alles uit over tanden bleken: wat wel werkt, wat je beter kunt vermijden, welke methodes bestaan en waarom het zo belangrijk is om altijd te bleken onder begeleiding van je tandarts.

 

Wat bepaalt de kleur van je tanden?

Tanden zijn opgebouwd uit tandbeen (dentine) en glazuur. Het glazuur is nagenoeg doorzichtig, maar geeft de tanden een witte glans. De echte kleur van je tanden wordt vooral bepaald door het tandbeen daaronder. Tandbeen is meestal geelachtig van kleur, en hoe dikker deze laag, hoe geler je tanden kunnen lijken. De hoektanden hebben bijvoorbeeld meer tandbeen en zijn van nature vaak iets donkerder dan de andere tanden.

Met de jaren verandert ook je tandkleur. Naarmate je ouder wordt, slijt het glazuur langzaam af en komt het tandbeen meer naar voren. Dat maakt je tanden doffer of grijzer. Verder kunnen ook ziekten of medicijnen tijdens de vorming van je tanden permanente verkleuring veroorzaken.

Waarom verkleuren tanden?

Verkleuringen kunnen verschillende oorzaken hebben:

• Voeding en dranken zoals koffie, thee, rode wijn, frisdrank en vruchtensappen bevatten kleurstoffen die zich kunnen hechten aan het tandoppervlak.

• Roken zorgt voor hardnekkige aanslag die tanden geel of bruin maakt.

• Veroudering zorgt voor slijtage van het glazuur en verdikking van het tandbeen, waardoor tanden donkerder worden.

• Barstjes in het glazuur ontstaan met de tijd, waardoor kleurstoffen makkelijker binnendringen.

• Tandsteen en aanslag kunnen je gebit donkerder maken. Deze verkleuringen zijn vaak oppervlakkig en kunnen verwijderd worden met een professionele gebitsreiniging.

• Sommige tandpasta’s of mondspoelingen, bijvoorbeeld met tin of chloorhexidine, kunnen verkleuringen veroorzaken.

• Dode tanden (door bijvoorbeeld een val of na een wortelkanaalbehandeling) verkleuren van binnenuit.

Is bleken voor iedereen geschikt?

Niet altijd. Het is essentieel dat je gebit gezond is vóór je gaat bleken. Daarom raad ik aan om altijd eerst een controle-afspraak te maken bij je tandarts. Die beoordeelt of je tanden en kiezen vrij zijn van gaatjes en of vullingen, kronen of bruggen nog goed aansluiten.

Ook bespreekt je mondzorgverlener met jou of bleken de juiste oplossing is. Soms is een verkleuring slechts oppervlakkig en voldoende te verhelpen met een reiniging. In andere gevallen is bleken effectief, maar moet je weten dat vullingen, kronen en bruggen niet meekleuren. Deze kunnen na het bleken juist extra opvallen.

 

Bleekmethoden: welke opties zijn er?

1. Thuisbleken onder begeleiding van je tandarts

Dit is een veilige en effectieve manier van bleken bij gezonde tanden. Er zijn 2 opties:

– Op maat gemaakt bleeklepels: Hierbij wordt eerst een scan van je gebit gemaakt. In het tandtechnisch laboratorium wordt op basis daarvan een transparante, zachte bleeklepel gemaakt die precies over je tanden past. Deze lepel gebruik je thuis in combinatie met een gel van 15% waterstof peroxide.

– Kant-en-klare bleeklepels met 6% waterstof peroxide.

Je krijgt duidelijke instructies over het gebruik van de bleeklepel, meestal draag je die ’s nachts of enkele uren overdag. Na een paar dagen zie je het eindresultaat. Tijdens de behandeling kunnen je tanden tijdelijk gevoeliger worden. Raadpleeg dan je tandarts voor aanpassing van de instructie of een pauze in de behandeling.

2. Bleken van binnenuit bij een dode tand

Is een tand van binnenuit verkleurd, bijvoorbeeld na een trauma of wortelkanaalbehandeling? Dan kan intern bleken de oplossing zijn. De tandarts maakt een kleine opening aan de achterkant van de tand en plaatst daar een speciaal bleekmiddel in. Na een aantal dagen wordt dit verwijderd of vervangen, en uiteindelijk wordt de tand weer afgesloten met een vulling. Deze methode is uitsluitend bedoeld voor dode tanden.

3. Snelle bleekbehandelingen bij tandartspraktijken of “bleekshops”

Sommige praktijken bieden versnelde behandelingen aan waarbij licht of warmte wordt gebruikt om de gel te activeren. Dit lijkt aantrekkelijk, maar het effect is meestal tijdelijk. Omdat de concentratie peroxide in Europa wettelijk is beperkt tot 6%, kun je met een eenmalige behandeling zelden hetzelfde langdurige resultaat bereiken als met de thuisbleekmethode.

Let op: bij commerciële bleekshops zonder medische begeleiding loop je risico op schade aan je tandvlees of glazuur. Kies altijd voor een behandeling onder professioneel toezicht.

 

Veelgestelde vragen over tanden bleken

Is bleken schadelijk voor mijn tanden?

Als je de behandeling uitvoert zoals voorgeschreven door je tandarts, is bleken veilig. Na het bleken is het glazuur tijdelijk iets poreuzer en minder hard, maar deze veranderingen herstellen vanzelf door het contact met speeksel.

Hoe lang duurt een bleekbehandeling?

Bij de thuisbleekmethode zie je vaak al na een paar dagen verschil, maar het volledige resultaat wordt meestal na twee à drie weken bereikt.

Wat mag ik eten en drinken tijdens het bleken?

Tijdens de behandeling wordt afgeraden om koffie, thee, wijn, vruchtensappen en andere sterk gekleurde producten te gebruiken. Ook roken kan het effect nadelig beïnvloeden. Door deze producten te vermijden, blijft het resultaat langer mooi.

Wat gebeurt er met vullingen, kronen of bruggen?

Deze materialen verkleuren niet mee met het bleken. Hierdoor kunnen ze na de behandeling opvallender worden. Je tandarts kan met je bespreken of ze eventueel vervangen moeten worden om het kleurverschil te corrigeren.

Kan ik zelf een bleekmiddel kopen?

In winkels en online zijn producten beschikbaar met lage concentraties peroxide (0,1%). Deze zijn wettelijk toegestaan, maar hebben meestal nauwelijks effect. Bovendien krijg je geen persoonlijk advies of begeleiding. Zelf bleken zonder controle van je tandarts wordt dan ook afgeraden.

Zijn whitening tandpasta’s effectief?

Deze tandpasta’s maken je tanden niet echt witter, maar helpen wel om oppervlakkige verkleuringen te verwijderen. Ze bevatten enzymen of polijstende stoffen die aanslag losmaken. Schone tanden ogen vanzelf lichter, maar het effect is beperkt.

Conclusie: laat je goed adviseren

Een witte glimlach begint bij een gezond gebit. Denk je erover na om je tanden te laten bleken? Bespreek het dan eerst met je tandarts. Die bekijkt of jouw gebit geschikt is voor bleken, en welke methode het beste resultaat geeft.